8 września 2026
Unicpolska
No comments
Categories: Destylacja i odzysk rozpuszczalników, Mycie pistoletów i wyposażenia
Poradnik Destylacja i odzysk rozpuszczalników

Jak ograniczyć zużycie rozpuszczalnika w lakierni? Mycie, odzysk i ponowne wykorzystanie

Największy efekt daje traktowanie rozpuszczalnika jako medium obiegowego, a nie jednorazowego materiału eksploatacyjnego. Zużycie można ograniczyć na trzech poziomach: wydłużając pracę medium w myjce, odzyskując zabrudzony rozpuszczalnik przez destylację i ograniczając ręczne przelewanie dzięki zamkniętemu transferowi pomiędzy urządzeniami.

Jeżeli rozpuszczalnik jest używany do mycia pistoletów, pomp, przewodów lub innych elementów, jego zużycie nie zależy wyłącznie od liczby wykonanych myć. Duże znaczenie ma sposób organizacji całego procesu: jak długo medium pozostaje użyteczne, ile traci się podczas przelewania i parowania oraz co dzieje się z nim po zabrudzeniu.

Najskuteczniejsze podejście polega na ograniczaniu strat na każdym etapie – od myjki, przez magazynowanie i transfer, aż po odzysk i ponowne wykorzystanie rozpuszczalnika.

Gdzie najczęściej rośnie zużycie rozpuszczalnika?

W praktyce zwiększone zużycie rozpuszczalnika często nie wynika z jednego problemu, lecz z kilku drobnych strat występujących w różnych miejscach procesu.

  • Zbyt częsta wymiana medium w myjce, mimo że część rozpuszczalnika nadal może być użyteczna.
  • Stosowanie świeżego rozpuszczalnika do etapów, które mogą być wykonywane medium roboczym o niższej czystości.
  • Parowanie z otwartych pojemników, zbiorników i podczas przelewania.
  • Rozlania i pozostałości powstające przy ręcznym przenoszeniu medium pomiędzy pojemnikami.
  • Przekazywanie całej zabrudzonej partii jako odpadu, mimo że część rozpuszczalnika może nadawać się do odzysku.

Dlatego ograniczanie zużycia warto zacząć od prześledzenia całej drogi rozpuszczalnika w zakładzie, a nie od samego wyboru większej lub mniejszej destylarki.

Jak wydłużyć pracę rozpuszczalnika w myjce?

Pierwszym krokiem jest możliwie długie utrzymanie medium roboczego w stanie pozwalającym na skuteczne mycie. W myjkach rozpuszczalnik może krążyć pomiędzy komorą myjącą a zamkniętym zbiornikiem, zamiast być każdorazowo zużywany jednorazowo.

Istotną rolę może pełnić filtracja, która usuwa z medium cząstki lakieru i inne zanieczyszczenia stałe. W rozwiązaniach UNIC filtr Little Blue Filter jest stosowany właśnie w celu wydłużenia czasu pracy płynu myjącego. Producent wskazuje, że w odpowiednim procesie filtracja może wyraźnie ograniczyć zużycie płynu i ilość odpadu.

Drugim źródłem strat jest parowanie. Pomagają zamknięte zbiorniki, ograniczenie niepotrzebnego otwierania instalacji oraz rozwiązania odcinające przepływ powietrza przez układ wtedy, gdy myjka nie pracuje. Celem jest ograniczenie strat medium zanim w ogóle trafi ono do odzysku.

Kiedy odzyskiwać rozpuszczalnik przez destylację?

Gdy rozpuszczalnik jest już zbyt zanieczyszczony, aby dalej skutecznie pracować w myjce, nie musi to automatycznie oznaczać przekazania całej partii do zagospodarowania. Jeżeli skład medium na to pozwala, rozpuszczalnik można odzyskać przez destylację.

W procesie destylacji składniki lotne są odparowywane, następnie skraplane i odbierane jako odzyskany rozpuszczalnik. Zanieczyszczenia nielotne, takie jak pigmenty i pozostałości lakieru, pozostają w komorze destylacyjnej. Dla modeli USD45-XPE i USD60-XPE UNIC podaje możliwość odzysku do 95% medium, przy czym rzeczywisty wynik zależy od składu i stopnia zanieczyszczenia wsadu.

Nie każdy rozpuszczalnik należy jednak traktować identycznie. Przed wdrożeniem trzeba sprawdzić jego skład, zakres temperatur wrzenia, rodzaj zanieczyszczeń oraz wymagania procesu. W niektórych zastosowaniach potrzebna może być również destylacja pod obniżonym ciśnieniem.

Jak zamknąć obieg między myjką a destylarką?

Największe uporządkowanie procesu daje połączenie mycia, odzysku i ponownego użycia medium w jeden układ. Typowa konfiguracja może obejmować myjkę, zbiornik zużytego rozpuszczalnika, pompę transferową, destylarkę, zbiornik czystego medium i pompę odpowiedzialną za jego powrót do procesu.

Zużyty rozpuszczalnik jest wtedy przekazywany ze zbiornika myjki do destylarki bez ręcznego przelewania. Po zakończeniu cyklu odzyskane medium trafia do zbiornika czystego rozpuszczalnika, skąd może zostać ponownie podane do myjki. Zakres automatyzacji zależy od konkretnej konfiguracji.

Taki obieg ogranicza liczbę operacji wykonywanych przez operatora, zmniejsza ryzyko rozlania podczas transportu medium i pozwala uporządkować miejsca przechowywania rozpuszczalnika czystego oraz zużytego. Całość można dodatkowo zabezpieczyć odpowiednio dobraną wanną wychwytową.

Gdzie ograniczać zużycie rozpuszczalnika

Etap procesu Typowy problem Kierunek działania
Mycie Zbyt szybka wymiana medium Filtracja i rozdzielenie mycia roboczego od czystego płukania
Przechowywanie Parowanie z otwartych pojemników Zamknięte zbiorniki i ograniczenie niepotrzebnej wentylacji medium
Transfer Ręczne przelewanie i rozlania Pompy transferowe, przewody i stałe zbiorniki
Odzysk Przekazywanie zabrudzonego medium jako odpadu Destylacja i ponowne wykorzystanie odzyskanego rozpuszczalnika

Od czego zacząć ograniczanie zużycia w swoim zakładzie?

Dobór rozwiązania warto rozpocząć od procesu, a nie od konkretnego modelu urządzenia. Do oceny potrzebne są przede wszystkim:

  • miesięczna ilość zużywanego i zabrudzonego rozpuszczalnika,
  • miejsca, w których medium jest używane i skąd powstaje odpad,
  • rodzaj rozpuszczalnika i typ zanieczyszczeń,
  • częstotliwość mycia oraz sposób pracy operatorów,
  • czas dostępny na cykle odzysku,
  • dostępna przestrzeń, instalacja elektryczna i sprężone powietrze,
  • wymagania bezpieczeństwa oraz ewentualna klasyfikacja stref ATEX.

Dopiero na tej podstawie można zdecydować, czy wystarczy poprawić organizację mycia i filtrację, dodać destylarkę, czy zbudować bardziej zintegrowany obieg z automatycznym transferem medium.

Czytaj dalej

Wszystkie materiały